عنبران محله

تقدیم به مرد بزرگ جناب آقای اصاب الدین نورالدینی علاقمند به تاریخ 1

روستاهای بخش مرکزی شهرستان آستارا)

مقدمه

درقانون برنامه پنجم توسعه اقتصادی اجتماعی فرهنگی ماده 194 به امر توسعه روستایی اختصاص یافته است که دولت رامکلف می نمایدتابه منظوربهبودوضعیت روستاها زمینه سیاستگذاری برنامه ریزی راهبردی بین دستگاههای اجرایی نظارت وهماهنگی درارتقاء سطح درآمد وکیفیت زندگی روستاییان وکاهش نابرابریهای موجود درجوامع عشایری وشهری رااعمال نماید این اقدامات شامل ارتقاء شاخص های توسعه روستائی حمایت مالی از روستائیان تعمیم بیمه روستایی تهیه طرح هادی روستائی که گزینه هایی ازمواردمذکوراست میباشد

موقعیت جغرافیایی روستای عنبران

روستای عنبران یکی از بزرگترین روستاهای بخش مرکزی شهرستان آستارابوده که درغرب شهرستان در38درجه و26دقیقه عرض جغرافیایی و48درجه و48دقیقه طول جغرافیایی وارتفاع 30متری از سطح آبهای آزاد واقع شده این روستا ازشمالبانوارمرزی ایران وکشورآذربایجان ازشرق به روستای قلعه وشیخعلی 1 ازطرف غرب به روستای بی بی یانلوورشته کوههای تالش ازطرف جنوب به روستای عسگرمحله ولمیرمحله محدود می شود

روستای عنبران با موقعیت کوهستانی (کوهپایه ای) تامرکزدهستان 5/2کیلومتروتاشهرستان 6کیلومتر فاصله دارد تعدادجمعیت وخانوار براساس سرشماری آمارسال 1390- 2200نفرو550خانوار بوده عواملی ماننده رودخانه ملاهادی – اراضی کشاورزی ومرتع وجنگل وهمچنین تحت پوشش قراردادن 11 روستا ومتصل بودن به راه بین المللی آستارا به اردبیل دراستقرار روستا موثربوده است

یکی از آثارباستانی مهم که درفاصله یک کیلومتری عنبران واقع شده بقعه متبرکه شیخ تاج الدین محمود خیوی بوده که قدمتی بیش از 6540سال دارد باتوجه به موقعیت روستا که قسمتی ازآن جلگه وقسمت دیگردرکوهپایه واقع شده است اراضی کشاورزی بویژه شالیزاردرقسمت شرقی وبافت فیزیکی مجتمع در قسمت غربی وباغات پیرامون آن وعبوررودخانه ملاهادی از مزیت های روستا محسوب می شود

روستای عنبران قدمتی بیش از 300سال دارد درخصوص تاریخچه عنبران می توان گفت بعلت وجود گل خوشبو بنام مشک عنبر درعنبران اولیا تعدادی از افرادی که درعنبران اولیا( ولیکج اردبیل) سکونت داشتند بخاطروجودگل رس مرغوب برای کوزه گری وغیره به این روستا مهاجرت کرده وخانه های گلی دراین روستا احداث کردند ودراین روستا سکونت کردند ونام این روستاراکه برگرفته از گل خوشبوبنام عنبربوده را روستای عنبران نامگذاری کردند

شغل اصلی مردم کشاورزی – دامداری – باغداری – دامپروری- صنایع دستی وگلیم بافی وتعدادی هم به شغل زنبورداری مشغول هستند منبع آب کشاورزی روستابطورعمده رودخانه است رودخانه ملاهادی وآستاراچای برای آبیاری اراضی زراعی روستا مورد استفاده قرارمی گیرد منابع آب آشامیدنی روستائیان بصورت لوله کشی ازرودخانه آستاراچای است بجهت محصورنمودن جنگل توسط منابع طبیعی وکمبوداراضی مرتع فعالیتهای دامداری ودامپروری محدود میباشد شیوه دامداری درروستاسنتی است دامهااززمان برداشت محصول برنج تازمان کاشت درفصل بهارازمزارع برنج تغذیه می کنند ودرموقع کاشت برنج ازمراتع پیرامون روستا حاشیه جنگل استفاده می کنند درکنار فعالیتهای زراعی وباغی برخی ازخانوارها به پرورش طیوروزنبور عسل می پردازند

صنایع دستی دردوگروه صنایع کارگاهی وصنایع دستی قابل طبق بندی است صنایع کارگاهی شامل کارخانه برنجکوبی چندواحد بلوک زنی وآلومنیوم سازی وصنایع دستی شامل گلیم بافی که تقریبا" اغلب خانوارها بدان اشتغال دارند

کل مساحت روستا درمحدوده طرح هادی 6/128هکتاراست که ازاین مقدار24هکتار مربوطبه بافت خالص روستا مشتمل برکاربریهای مسکونی تجاری – بهداشتی ودرمانی مذهبی فرهنگی وانتظامی ومعابرو....و6/104هکتارمربوطبه بافت ناخالص روستا مشتمل برشالیزاروباغ وجنگل می باشد

درروستا دونوع معماری وجود دارد یکی مربوط به مساکن قدیمی روستا که دروضعیت کنونی اغلب آنها جزء بناههای قدیمی وتخریبی ازلحاظ کیفیت ابنیه محسوب می شوند ویا تعدادی محدودی قابل نگهداری ومرمت هستند ومصالح مورد نیازدرآن از سنگ وآجروخشت وگل وچوب برای ساخت وسازدیواروچوب برای سربندی سقف منازل وسفال برای پوشش سقف وگل برای پرکردن دیوارهایی که با چوب ساخته شده وکف اتاقها استفاده می شد ودیگری مساکن نوسازکه مصالح مورداستفاده ازنوع آجروبتن وسنگ بعنوان مشخصه اصلی تلقی می شوند درسربندی وپوشش آن ازچوب وایرانت و.. استفاده می شوند باتوجه به میزان بارش ورطوبت دراین روستا تقریبا"تمامی واحدهای مسکونی بالاترازسطح زمین بنا می شوند البته موقعیت کوهپایه ای روستا به این امرشدت بیشتری داده است

ویژگیهای طبیعی روستا

1-منابع آب روستا به ترتیب اهمیت:

ویژگیهای اجتماعی وفرهنگی روستا

1- تعداد خانوار وبعد خانوار

2- ترکیب جنسی :

3- زبان وگویش

ویژگیهای اقتصادی روستا

1-جمعیت واشتغال

2- شیوه تولید کشاورزی (برحسب درصد)

1- سنتی 40درصد 2- مکانیزه 60درصد

3 -ظام بهره برداری کشاورزی درروستا

4- توزیع انواع دام وطیور کندوی عسل درروستا

5- صنایع تولیدی وکارگاهی

6- صنایع دستی روستا

خدمات روبنایی

1- خدمات بهداشتی ودرمانی

2- خدمات آموزشی

3-خدمات ادارای ونظامی

4-خدمات مذهبی وفرهنگی

5- خدمات تجاری(تولیدی بازرگانی وخدماتی)

روستای عنبران ازپتانسیل بسیارمناسبی جهت پیشرفت رادارامیباشد پتانسیلهای موجودرامی توان دردوبخش پتانسیل های انسانی وپتانسیلهای جغرافیایی(محیطی) تقسیم نمود این دو مورد ذکرشده را می توان ازعوامل اصلی وتاثیرگذاردرپیشرفت ویاپسرفت یک منطقه بخش دهستان ویاروستادانست خوشبختانه روستای عنبران دارای شرایط بسیارمناسبی جهت پیشرفت است می توان این شرایط رابه زبان ساده درروستای عنبران بصورت کلی به حاصلخیز بودن زمین شرایط مناسب آب وهوایی منابع آب مناسب نیروی جوان مناسب وکافی انسانی درخدمت داشتن ابزارماشین آلات کشاورزی نیروی کارمتخصص دارابودن شرایط وتوان اراضی موجودجهت دویا چندبارکشت وبرداشت محصولنزدیکی محل به بازارهای مصرفی وجودشرایط مناسب ونزدیکی بازاهای مصرفی بین المللی وجودنیروی جوان تحصیل کرده درشاخه کشاورزی وجودبسترهای مناسب جهت گسترش تولیدات صنایع دستی وجودبازارهای مناسب جهت استقبال ازصنایع دستی درمحل شهرستان هم جواروبازارهای بین المللی درکشورهمسایه (کشورآذربایجان) وجودنیروی کارآمدجهت استفاده از تحصیلات وهمکاری مسئولین جهت گسترش تولیدات حاصله ازصنایع دستی استقبال خوب ساکنان درسکونت درمحل وعلاقه درصدی بسیارکم ازاهالی ساکن درروستا ازدرصدکل به مهاجرت به شهرویاروستای همجوارکه این یکی ازنشانه های مثبت جهت فراهم آوردن شرایط توسعه درروستای نامبرده می باشد درنتیجه باتوجه به توانمندیهای یادشده می توان به پیشنهادات خودجهت پیشرفت روستای عنبران وتوسعه آن به این موارد اشاره نمود

1- ایجادبسترهای مناسب اشتغال وترغیب به سرمایه گذاری درزمینه های تولیدی وصنعتی درمناطق روستائی جهت اشتغال دربخشهای غیرکشاورزی

2- تقویت وتوسعه طرح های زیرساختهای گردشگری باتوجه به قابلیتهای اکولوژیستی منطقه بخصوص روستای عنبران

3- حفاظت ازاراضی ملی وفراهم آوردن بسترهای مناسب جهت تاسیس پارکهای جنگلی بامدیریت شورا دهیاری ومردم محل

4- افزایش میزان بهره مندی اهالی روستاازخدمات عمومی

5- افزایش عملکرددرواحدسطح محصولات زراعی وبهبودکیفیت محصولات کشت شده درروستا

6- تهیه وتدوین طرحهای حفاظت شده احیاء وتوسعه جنگل ومرتع ونظارت براجرای آنهادرروستا

7- استفاده از روش نوین آبیاری درآن قسمتهایی ازروستا که دارای اراضی باغی میباشند

8- افزایش سطح استفاده ازماشین آلات کشاورزی

9- بالابودن میزان آگاهی کشاورزان وباغداران ازطریق آموزشهای حرفه ای

10- ترویج کشت توام برنج وماهیان گرم آبی مناسب چون رودخانه ملاهادی وآستاراچای میباشد

11- اجرای برنامه جامع آبخیزداری به منظورکنترل سیلاب وکاهش ورسوب خاک دربالادست رودخانه آستاراچای وملاهادی

12- ایجادامکانات رفاهی برای ساکنان روستا جهت جلوگیری از میزان کم درصد مهاجرانوثابت کردن جمعیت حتی تاصددرصدی جهت نگهبانی ومحافظت بومیان ازاراضی جنگلی موجوددرمحل

13- شناسائی فعالیتهای جنبی موجوددرمنطقه روستای عنبران وفراهم کردن زمینه رشد وگسترش آنها واقتصادی وبهینه کردن فعالیتها

14- برنامه ریزی درجهت بهسازی مساکن روستائی درجهت مقاوم سازی وتجدیدبنای ساختمانهای موجود

15- احداث واحدهای کوچک مرغ وانواع ماکیان بومی ازقبیل بوقلمون اردک ومشاغل پردرآمدجهت جذب روستائیان به محل

16- باتوجه به اینکه درسال 1394 روستای عنبران بخاطرصنایع دستی گلیم که 70درصد زنان خانوار به این شغل مشغول هستند به دهکده گلیم نامگذاری شده نیاز به حمایت دولت واهدای تسهیلات جهت رونق بخشیدن به این حرفه دراین روستا وجود دارد .

17-رونق بخشیدن به حرفه سفالگری وکوزه گری درروستا که از قدیم این روستا محل تولیدات صنایع دستی بوده واکنون بخاطرعدم حمایت روبه نابودی میرود لذا می تون از طریق اهدای تسهیلات وایجاد کارگاههای آموزشی باعث توسعه وگسترش آن درروستا نمود .

نتیجه گیری

رشدوتوسعه روستاها نیازمندبرنامه ریزی ویکی ازعوامل بسیارمهم درموفقیت برنامه ریزی توسعه وجودیک نظام برنامه ریزی جامع وکارآمداست نظام برنامه ریزی محدودومنحصربه نظام تهیه وتصویب برنامه نیست وشامل نظام اجرامدیریت اجرایی وهمچنین نظام نظارت وارزشیابی نیز میباش . طراحی یک نظام مطلوب برنامه ریزی ازلحاظ سطوح ساختاربرنامه ریزی روابط بین سطوح برنامه ریزی مدل های تصمیم گیری ومشخص کردن تصمیم گیرندگان برنامه نقش مهمی درموفقیت برنامه ریزی های توسعه دارد.

درکشورما علارغم سابقه نسبتا"زیادفعالیت برنامه ریزی هنوزنظام برنامه ریزی های توسعه درکشوروازجمله برنامه ریزی توسعه روستائی بطورکامل شکل نگرفته ونظام فعلی دارای نارسائی های اساسی می باشد درهمین راستا می توان گفت که نامناسب بودن نظام برنامه ریزی توسعه درکشورنقش مهمی درکاهش ویا عدم موفقیت برنامه های توسعه کشور درچنددهه اخیرداشته است به هر حال شناخت ویژگیهای نظام برنامه ریزی درسطح ناحیه محلی درک تنگناهها ونارسائی ها موجود درآن ارائه پیشنهادات مناسب برای رفع مشکلات آن نهایتا"تدوین یک نظام برنامه ریزی مطلوب وکارآمد درسطح روستا اهمیت زیادی ازلحاظ دستیابی به توسعه دارد آنچه مسلم است عدم برنامه ریزی توسعه درسطح محلی عدم وجودرابطه منطقی بین سطوح ملی منطقه ای ومحلی وهمچنین عدم وجودسازمانهای غیردولتی دربرنامه ریزی روستائی ازجمله تمامی روستاها وهمچنین روستای مورد نظراست .

لازم است جهت رفع نارسائی های موجود درروستا اقداماتی چون تهیه واجرای برنامه های پنج ساله توسعه درسطح محلی دردهستانی که این روستا درحوزه استحفاظی ومورد نفوذ اوقراردارد همانند سطح سطح ملی منطقه ای انجام گیرد برقراری روند تصمیم گیری پائین به بالا صورت گیرد ومشارکت مردم وایجاد سازمان هایی دراین زمینه امرتوسعه رادرروستا محقق می سازد همچنین جهت ماندگارنمودن جمعیت درروستاها اقدام به ارائه خدمات زیربنائی وروبنائی نمود زیرا برنامه ریزی دقیق ومناسب موجب ماندگاری جمعیت درسطح روستا خواهد

منبع http://behrangfekri.blogfa.com/post/4

جغرافیای روستای عنبران (تهیه و تنظیم : بهرنگ فکری)